{"id":181,"date":"2023-08-22T01:41:57","date_gmt":"2023-08-21T23:41:57","guid":{"rendered":"https:\/\/16mm.com.pl\/?p=181"},"modified":"2023-08-22T02:01:32","modified_gmt":"2023-08-22T00:01:32","slug":"hazardzista-kolejna-historia-kolejnego-odkupienia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/2023\/08\/22\/hazardzista-kolejna-historia-kolejnego-odkupienia\/","title":{"rendered":"Hazardzista \u2013 kolejna historia kolejnego odkupienia"},"content":{"rendered":"\n

Hazard w kinie to zawsze co\u015b magnetyzuj\u0105cego, inny \u015bwiat, kt\u00f3ry tw\u00f3rcy szczeg\u00f3lnie lubi\u0105 przedstawia\u0107: eleganckie kasyna, finansowe ryzyko, aura niebezpiecze\u0144stwa. Temat zach\u0119ca do moralizowania o zgubnych skutkach gry, filozoficznych rozwa\u017ca\u0144 nad unosz\u0105c\u0105 si\u0119 w kasynach aur\u0105 przypadkowo\u015bci czy \u0142utem szcz\u0119\u015bcia, kt\u00f3ry zwykle szczeg\u00f3lnie \u017ale ko\u0144czy si\u0119 dla bohater\u00f3w. Paul Schrader w swoim najnowszym filmie nie odnosi si\u0119 jednak do \u017cadnego z tych schemat\u00f3w. Podobnie jak w jego nieoficjalnej nocnej trylogii, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142adaj\u0105 si\u0119: scenariusz do Taks\u00f3wkarza <\/em>(M. Scorsese, 1976), American Gigolo<\/em> (1980) czy (niedoceniany) Margines \u017cycia<\/em> (1992), w Hazardzi\u015bcie<\/em> przewijaj\u0105 si\u0119 motywy winy, odkupienia, psychozy i religii.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

William Tell (Oscar Isaak) weteran wojenny i by\u0142y wi\u0119zie\u0144 to cz\u0142owiek, kt\u00f3rego \u017cycie toczy si\u0119 wok\u00f3\u0142 kasyn. Je\u017adzi po Stanach, nocuje w tanich motelach, gra w karty. Jest ostro\u017cny, nie przepada za zb\u0119dnym ryzykiem i brawur\u0105 w grze, nie marzy o milionach, ale te\u017c nie gra kompulsywnie jak kto\u015b uzale\u017cniony od hazardu. Gra \u2013 z nud\u00f3w, bo to dobrze mu wychodzi, bo nie ma za bardzo innego celu w \u017cyciu. I w przeciwie\u0144stwie do obu wersji inspirowanego Dostojewskim Gracza<\/em> (K. Reisz, 1974) i (R. Wyatt, 2014)) czy s\u0142ynnej Zatoki anio\u0142\u00f3w<\/em> (J. Demy, 1963) Hazardzista<\/em> w \u017caden spos\u00f3b nie oddaje dreszcz\u00f3w emocji jakie towarzysz\u0105 kasynom w filmach. Wr\u0119cz przeciwnie \u2013 hazard uprawiany zawodowo to ci\u0119\u017cki kawa\u0142ek chleba, przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 czasu polegaj\u0105cy na przemieszczaniu si\u0119 mi\u0119dzy kasynami, czekaniu na parti\u0119 w hotelowym barze, og\u00f3lnej nudzie.<\/p>\n\n\n\n

I w\u0142a\u015bnie ukazanie tej nudy, spokojny rytm wi\u0119kszej cz\u0119\u015bci filmu zdecydowanie mo\u017ce zaskoczy\u0107. Cho\u0107 nie tak bardzo, gdy przytoczymy jednego z ulubionych tw\u00f3rc\u00f3w Schradera \u2013Roberta Bressona, re\u017cysera Kieszonkowca<\/em> (1959), do kt\u00f3rego Hazardzista <\/em>miejscami nawi\u0105zuje, i Ucieczki skaza\u0144ca<\/em> (1956). Brak te\u017c mrocznej strony Stan\u00f3w zwi\u0105zanej z przest\u0119pczo\u015bci\u0105, kt\u00f3r\u0105 mogliby\u015bmy kojarzy\u0107 ze \u015bwiatem kasyn, co przecie\u017c nie raz przedstawia\u0142 przyjaciel Schradera i jeden z producent\u00f3w filmu Martin Scorsese. Schrader pokazuje nie brutalno\u015b\u0107 hazardowego p\u00f3\u0142\u015bwiatka, ale t\u0105 pa\u0144stwowo usankcjonowan\u0105: w pora\u017caj\u0105cej sekwencji bezkarno\u015bci ameryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy i nieludzkich praktyk stosowanych wobec domniemanych terroryst\u00f3w. Cho\u0107 wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce kino o wojnie w Afganistanie i Iraku opowiedzia\u0142o ju\u017c wiele, ciekawie wybrzmiewa w\u0105tek weterana ukaranego za zbrodnie wojenne w perspektywie prawie dwudziestu lat jakie min\u0119\u0142y od tych wydarze\u0144. I kiedy pojawia si\u0119 naiwny dwudziestolatek Cirk (Tye Shenidan), kt\u00f3ry pragnie zemsty za zniszczone \u017cycie jego ojca, Tell niczym Travis Bickle w Taks\u00f3wkarzu<\/em> we\u017amie sprawy w swoje r\u0119ce. Tyle jednak, \u017ce zrobi to z du\u017c\u0105 doz\u0105 niech\u0119ci i jego g\u0142\u00f3wnym celem b\u0119dzie przekonanie ch\u0142opaka, \u017ce zemsta nie ma sensu.<\/p>\n\n\n\n

Oscar Isaak, kt\u00f3ry po d\u0142u\u017cszej przerwie powr\u00f3ci\u0142 triumfalnie rolami w Diunie<\/em> (D. Villeneuve, 2021) i kameralnym serialu HBO Sceny z \u017cycia ma\u0142\u017ce\u0144skiego, w<\/em> roli Tella, cz\u0142owieka znik\u0105d, specyficznego hazardzisty, kt\u00f3remu gra daje poczucie swoistego \u0142adu i spokoju, wypada \u015bwietnie. Zw\u0142aszcza, gdy spod opanowanej powierzchni przebijaj\u0105 cechy starannie wyszkolonej maszyny do zabijania. I w nocnym \u015bwiecie tandetnych kasyn nawiedzanym przez coraz mniej wiarygodne sylwetki (wp\u0142ywowy bardzo z\u0142y wojskowy [Willem Dafoe] czy managerka i ukochana g\u0142\u00f3wnego bohatera La Linda [Tiffany Haddish]), tylko on nie jest jednowymiarow\u0105 postaci\u0105 z tego rozpisanego na kilka r\u00f3l moralitetu. Charyzma Isaaka, spos\u00f3b w jaki wspomina wojn\u0119 i swoje w\u0142asne grzechy, ma wi\u0119ksz\u0105 si\u0142\u0119 oddzia\u0142ywania ni\u017c co najmniej naci\u0105gany religijny i historyczny (by wspomnie\u0107 imi\u0119 i nazwisko bohatera) symbolizm filmu.<\/p>\n\n\n\n

Po Pierwszym reformowanym<\/em> (2017), poprzednim filmie Schradera, kt\u00f3ry podobnie jak Hazardzista<\/em> opiera\u0142 si\u0119 na silnej kreacji aktorskiej g\u0142\u00f3wnego protagonisty (Ethan Hawke), pytaniem jakie najcz\u0119\u015bciej pojawia\u0142o si\u0119 w recenzjach by\u0142o czy re\u017cyser powr\u00f3ci\u0142 do formy. Hazardzista<\/em> pozostawia odpowied\u017a na to pytanie dalej nierozstrzygni\u0119t\u0105. Nier\u00f3wny, czasem irytuje, by zaraz potem zainteresowa\u0107 jakim\u015b \u015bwie\u017cym elementem w nieko\u0144cz\u0105cej si\u0119 galerii Scharaderowskich psychopat\u00f3w, wojennych wrak\u00f3w, ludzi stworzonych dla przemocy. Jednocze\u015bnie pozwala si\u0119 zastanowi\u0107, kiedy tak naprawd\u0119 kino Schradera \u015bwieci\u0142o prawdziwe triumfy. Bo z pewno\u015bci\u0105 nie w czasach Ludzi-kot\u00f3w<\/em> (1982) czy Patty Hearst<\/em> (1988), cho\u0107 Pociecha od obcych<\/em> (1990) pozostaje dalej jedn\u0105 z najlepszych adaptacji Iana McEwana z gwiazdorskim kwartetem (Helen Mirren, Natascha Richardson, Christopher Walken i Rupert Everett). Ale ju\u017c ponowny seans American Gigolo<\/em>, cho\u0107 zdecydowanie bardziej efektownego od Hazardzisty<\/em> i wizualnie, i muzycznie, przypomnia\u0142, \u017ce pomimo wszystkich pr\u00f3b Schradera, by pokaza\u0107 ca\u0142e spektrum szaro\u015bci w ameryka\u0144skim \u015bwiecie, to dalej jest to \u015bwiat tradycyjnie czarno-bia\u0142y, konserwatywny. Z wiecznie tym samym dalekim od idea\u0142u bohaterem, kt\u00f3ry pomimo wielu grzech\u00f3w na sumieniu i rysu szale\u0144stwa chce ostatecznie post\u0105pi\u0107 w\u0142a\u015bciwie.<\/p>\n\n\n\n

Marta Snoch<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zdj\u0119cia z oficjalnych materia\u0142\u00f3w prasowych filmu Hazardzista<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hazard w kinie to zawsze co\u015b magnetyzuj\u0105cego, inny \u015bwiat, kt\u00f3ry tw\u00f3rcy szczeg\u00f3lnie lubi\u0105 przedstawia\u0107: eleganckie kasyna, finansowe ryzyko, aura niebezpiecze\u0144stwa. Temat zach\u0119ca do moralizowania o zgubnych skutkach gry, filozoficznych rozwa\u017ca\u0144 nad unosz\u0105c\u0105 si\u0119 w kasynach aur\u0105 przypadkowo\u015bci czy \u0142utem szcz\u0119\u015bcia, kt\u00f3ry zwykle szczeg\u00f3lnie \u017ale ko\u0144czy si\u0119 dla bohater\u00f3w. Paul Schrader w swoim najnowszym filmie nie odnosi si\u0119 jednak do [\u2026]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"wp_typography_post_enhancements_disabled":false,"footnotes":""},"categories":[10,14],"tags":[],"class_list":["post-181","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nr-47-bieda","category-recenzje-i-nowosci-filmowe"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=181"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":182,"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181\/revisions\/182"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=181"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=181"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/16mm.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=181"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}